Thang máy PCCC trên thị trường | Tìm hiểu thông tin chi tiết

Ngày xuất bản 06-04-2026

Thang máy PCCC (phòng cháy chữa cháy) là loại thang máy được thiết kế riêng để phục vụ công tác cứu hộ và chữa cháy khi xảy ra hỏa hoạn tại các tòa nhà cao tầng. Thang được trang bị những tính năng đặc biệt giúp lực lượng cứu hộ di chuyển nhanh giữa các tầng, tiếp cận khu vực cháy và thực hiện cứu nạn một cách an toàn. Dưới đây là 7 nội dung cần nắm rõ về thang PCCC

1. Vì sao cần sử dụng giải pháp thang máy chống cháy?

Thang máy PCCC được thiết kế theo các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về phòng cháy chữa cháy, đảm bảo vẫn có thể hoạt động trong môi trường có khói, nhiệt độ cao khi xảy ra cháy.

Trong nhiều công trình, thang máy PCCC còn được bố trí cùng với các hạng mục liên quan như giếng thang, tum thang, phòng máy và buồng đệm áp để đáp ứng đầy đủ yêu cầu của hệ thống phòng cháy chữa cháy.

Nhờ thiết kế chuyên biệt, thang máy PCCC giúp giảm thiểu rủi ro khi xảy ra hỏa hoạn và hỗ trợ lực lượng cứu hộ tiếp cận hiện trường nhanh hơn, từ đó nâng cao hiệu quả cứu nạn.

Thang máy PCCC phù hợp lắp ở đâu?

Thang máy PCCC được thiết kế chuyên dụng cho công tác cứu hộ và chữa cháy nên thường được lắp đặt ở những công trình có yêu cầu cao về phòng cháy chữa cháy như cao ốc văn phòng, chung cư cao tầng, trung tâm thương mại, bệnh viện, khách sạn, nhà máy, khu công nghiệp và các tòa nhà trường học nhiều tầng. Những nơi này có mật độ người lớn hoặc chiều cao công trình cao nên cần thang máy PCCC để hỗ trợ cứu hộ và sơ tán khi xảy ra sự cố.

Đối với nhà ở gia đình hoặc công trình thấp tầng, không yêu cầu quá khắt khe về PCCC thì thang máy gia đình chất lượng tốt vẫn là giải pháp phù hợp, giúp việc di chuyển trong nhà trở nên an toàn và tiện lợi hơn.

Quy định lắp đặt thang máy PCCC tại Việt Nam

Theo QCVN 06:2021/BXD và QCVN 13:2018/BXD, một số công trình bắt buộc phải bố trí thang máy chữa cháy.

Cụ thể:

Công trình có chiều cao PCCC trên 28 m
Nhà chung cư cao trên 50 m
Công trình có tầng hầm sâu hơn 9 m
Gara ô tô ngầm có từ 2 tầng hầm trở lên

Số lượng thang máy chữa cháy được tính toán đủ để khoảng cách từ vị trí cửa các thang máy đó đến một điểm bất kỳ trên mặt bằng tầng mà nó phục vụ (bán kính phục vụ) không vượt quá 60 m.

Đối với các nhà thuộc nhóm nguy hiểm cháy theo công năng F1.2, F4.3 và nhà hỗn hợp (có chiều cao PCCC từ trên 50 m đến 150 m) được tính toán đủ để khoảng cách từ vị trí các thang máy đó đến một điểm bất kỳ trên mặt bằng tầng mà nó phục vụ không vượt quá 45 m.

Một số công trình bắt buộc phải bố trí thang máy chữa cháy

Xem thêm: Cửa chống cháy thang máy | Điều kiện nghiệm thu PCCC công trình

2. Tiêu chuẩn thang máy PCCC

Để đảm bảo an toàn khi sử dụng trong các tình huống hỏa hoạn, thang máy PCCC phải tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về thang máy và phòng cháy chữa cháy. Tại Việt Nam, việc lắp đặt thường tham chiếu theo TCVN 6396 và các quy định của Bộ Xây dựng.

Tiêu chuẩn / Yêu cầu	Mô tả
Khả năng chịu nhiệt	Vật liệu và kết cấu của thang máy phải chịu được nhiệt độ cao trong một khoảng thời gian nhất định. Các bộ phận như cửa cabin và vách cabin cần có khả năng chống cháy để bảo vệ người bên trong và lực lượng cứu hộ.
Nguồn điện dự phòng	Thang máy PCCC cần có nguồn điện dự phòng để vẫn hoạt động khi hệ thống điện chính bị gián đoạn do cháy nổ, giúp lực lượng cứu hộ sử dụng thang máy liên tục.
Hệ thống thông gió và chống khói	Thang máy thường được trang bị hệ thống thông gió hoặc tạo áp suất dương để ngăn khói xâm nhập vào cabin, đảm bảo không khí an toàn cho người sử dụng.
Hệ thống liên lạc khẩn cấp	Cabin thang máy phải có hệ thống liên lạc trực tiếp với trung tâm điều khiển để người bên trong có thể yêu cầu hỗ trợ khi xảy ra sự cố.
Chế độ vận hành khẩn cấp	Thang máy có chế độ điều khiển riêng cho lực lượng cứu hộ, cho phép đưa cabin đến tầng cần thiết mà không dừng ở các tầng khác.
Vị trí lắp đặt an toàn	Giếng thang, phòng máy và các khu vực liên quan cần được đặt ở vị trí có khả năng chống cháy tốt và tách biệt với những khu vực dễ cháy nổ.
Độ bền hệ thống cơ khí	Các bộ phận cơ khí của hệ thống treo phải đảm bảo độ bền và khả năng chịu tải tốt trong điều kiện nhiệt độ cao, giúp thang máy vận hành ổn định khi có sự cố.
Phòng đệm ngăn cháy	Thang máy phải có phòng đệm ngăn cháy trước khi vào cabin. Phòng đệm giúp ngăn khói lan vào giếng thang và là nơi tạm trú an toàn cho người chờ cứu hộ. Diện tích thường không nhỏ hơn 4 m². Khi kết hợp với các sảnh của buồng thang bộ không nhiễm khói thì diện tích không nhỏ hơn 6 m2 Đối với thang máy chữa cháy có hai lối vào thì trước mỗi lối vào phải bố trí khoang đệm ngăn cháy Có lắp đặt họng cấp nước DN 65 dành cho lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp
Kết cấu chịu lửa	Các cấu kiện bao quanh thang máy phải sử dụng vật liệu chống cháy và cách nhiệt. Một số tiêu chuẩn phổ biến: vách ngăn phòng đệm EI45, cửa chống cháy EI60, cửa có gioăng kín để ngăn khói xâm nhập.
Giếng thang riêng biệt	Thang máy PCCC cần đặt trong giếng thang riêng, không dùng chung với thang máy khác. Mỗi giếng thang thường bố trí không quá 3 thang máy chữa cháy. Kết cấu bao quanh giếng thang phải có giới hạn chịu lửa từ EI60 trở lên.
Cửa thang máy chống cháy	Cửa cabin và cửa tầng phải hoạt động được trong điều kiện có lửa hoặc khói. Tùy chiều cao công trình: nhà 50–150 m yêu cầu REI150, nhà 100–150 m yêu cầu REI180.
Tốc độ của thang máy chữa cháy	Đi tới tầng cao nhất so với tầng phục vụ chữa cháy trong thời gian 60s

Xem thêm: Cửa thang chống cháy E30 | Những tiêu chuẩn cần đáp ứng?

3. Nguyên lý hoạt động của thang PCCC

Cách vận hành của thang máy PCCC khi xảy ra cháy

Thang máy PCCC được thiết kế riêng để phục vụ lực lượng cứu hỏa nên cách vận hành khác với thang máy thông thường. Khi hệ thống báo cháy được kích hoạt, thang máy sẽ tự động chuyển sang chế độ cứu hỏa:

Thang ngừng đón khách ở các tầng và tự động di chuyển về tầng chờ an toàn (thường là tầng thấp nhất).
Mở cửa để người bên trong thoát ra, sau đó cửa sẽ khóa để ngăn người dân tiếp tục sử dụng.
Từ thời điểm này, chỉ lực lượng PCCC với chìa khóa chuyên dụng mới có thể điều khiển thang.

Trong chế độ cứu hoả, thang máy được thiết kế để đảm bảo an toàn tối đa:

Có nguồn điện riêng và nguồn điện dự phòng
Chịu nhiệt, chống khói và hạn chế nước xâm nhập
Trang bị hệ thống liên lạc nội bộ cho đội cứu hỏa
Có các cảm biến an toàn giúp cabin vận hành ổn định trong tình huống khẩn cấp

Lưu ý quan trọng khi xảy ra cháy

Không tự ý sử dụng thang máy vì có nguy cơ mất điện, khói xâm nhập hoặc kẹt thang.
Chỉ sử dụng thang máy PCCC khi có hướng dẫn hoặc do lực lượng cứu hỏa vận hành.
Ưu tiên sử dụng thang bộ và lối thoát hiểm, đồng thời tuân thủ hướng dẫn của ban quản lý tòa nhà.

Nhờ cơ chế vận hành đặc biệt này, thang máy PCCC giúp lực lượng cứu hỏa tiếp cận khu vực cháy nhanh hơn, hỗ trợ cứu người và vận chuyển thiết bị một cách an toàn, hiệu quả.

4. Phân biệt thang PCCC với thang thông thường

Thang máy PCCC và thang máy thông thường có nhiều điểm khác nhau vì thang máy PCCC được thiết kế để hoạt động trong tình huống khẩn cấp như cháy nổ, còn thang máy thông thường chỉ phục vụ nhu cầu di chuyển hàng ngày.

Tiêu chí	Thang máy PCCC	Thang máy thông thường
Mục đích sử dụng	Phục vụ cứu hộ, chữa cháy và hỗ trợ sơ tán	Dùng để di chuyển hàng ngày
Vật liệu và cấu tạo	Vật liệu chịu nhiệt, chống cháy tốt	Chỉ đáp ứng tiêu chuẩn an toàn cơ bản
Kích thước cabin	Theo tiêu chuẩn để chở người và thiết bị cứu hộ	Linh hoạt tùy theo công trình
Nguồn điện dự phòng	Có nguồn điện dự phòng độc lập	Thường không có hoặc chỉ duy trì trong thời gian ngắn
Thông gió và chống khói	Có hệ thống chống khói, thông gió áp suất dương	Không có hệ thống chống khói chuyên dụng
Chế độ vận hành khẩn cấp	Có chế độ cứu hỏa, chỉ đội PCCC điều khiển	Không có chế độ vận hành đặc biệt
Vị trí lắp đặt	Thường đặt gần lối thoát hiểm, cầu thang bộ	Không yêu cầu vị trí đặc biệt

Nhờ những thiết kế đặc biệt này, thang máy PCCC có thể hoạt động an toàn trong điều kiện khói, nhiệt độ cao và hỗ trợ lực lượng cứu hộ tiếp cận hiện trường nhanh chóng.

Trong các tòa nhà cao tầng, giếng thang và vách bao quanh thang máy PCCC cũng phải sử dụng vật liệu có khả năng chống cháy cao để đảm bảo an toàn khi xảy ra hỏa hoạn.

Xem thêm: Không được dùng thang máy khi có cháy | Nguyên nhân tại sao?

5. Kích thước thang máy chữa cháy

Ưu tiên lựa chọn từ TCVN 7628-1 (ISO 4190-1).

Tiêu chí	Yêu cầu kỹ thuật
Kích thước cabin tối thiểu	Chiều rộng cabin ≥ 1100 mm, chiều sâu cabin ≥ 1400 mm.
Chiều rộng cửa cabin	Không nhỏ hơn 800 mm để đảm bảo thuận tiện khi di chuyển và cứu hộ.
Tải trọng tối thiểu	Tải trọng định mức không nhỏ hơn 630 kg.
Trường hợp sử dụng băng ca hoặc giường	Nếu thang dùng để sơ tán người bị nạn bằng băng ca/giường hoặc thang có hai lối vào, tải trọng tối thiểu 1000 kg, kích thước cabin tối thiểu 1100 mm (rộng) × 2100 mm (sâu).
Tải trọng theo loại công trình	Nhà chung cư: ≥ 630 kg. Nhà sản xuất và công trình công cộng: ≥ 1000 kg.
Cửa sập khẩn cấp trên nóc cabin	Thang phải có cửa sập để phục vụ cứu hộ. Kích thước tối thiểu 0,5 m × 0,7 m. Với thang 630 kg: tối thiểu 0,4 m × 0,5 m.
Yêu cầu lối vào cửa sập	Lối vào phải luôn thông thoáng, không bị cản trở bởi thiết bị hoặc đèn chiếu sáng. Nếu có trần giả thì phải mở hoặc tháo dễ dàng để phục vụ cứu hộ.
Tốc độ thang máy	Thang phải di chuyển từ tầng 1 lên tầng cao nhất của tòa nhà trong tối đa 60 giây.

Xem thêm: Thang tải hàng 1000kg | Lắp đặt toàn quốc – Chống cháy theo chuẩn E120

6. Chỉ số giới hạn chịu lửa, chống nước của thang PCCC

Giới hạn chịu lửa

Hạng mục	Chỉ số yêu cầu
Kết cấu bao che cabin thang máy chữa cháy (tường, sàn, trần, cửa)	Làm từ vật liệu không cháy hoặc từ nhóm vật liệu Ch1 (cháy yếu). Vật liệu Ch1 là loại vật liệu ít cháy: – Nhiệt độ khí trong ống thoát khói: ≤ 135 độ C – Mức độ hư hỏng làm giảm chiều dài mẫu: ≤ 65 % – Mức độ hư hỏng làm giảm khối lượng mẫu: ≤ 20 % – Khoảng thời gian tự cháy: 0
Cửa tầng thang máy	Không nhỏ hơn E 30 QCVN 06:2022/BXD quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn cháy cho nhà và công trình
Giếng thang máy chữa cháy	Không nhỏ hơn REI 120 – Đối với nhà (có chiều cao PCCC từ trên 50m đến 150m) thuộc nhóm nguy hiểm cháy theo công năng F1.2, F4.3 và nhà hỗn hợp: + REI 150 đối với nhà từ 50 đến 100m + REI 180 đối với nhà chiều cao lớn hơn 100m đến 150m.
Phòng máy của thang máy chữa cháy	– Chỉ số tương tự giếng thang máy (không nhỏ hơn REI 120) – Đối với nhà (có chiều cao PCCC từ trên 50m đến 150m) thuộc nhóm nguy hiểm cháy theo công năng F1.2, F4.3 và nhà hỗn hợp: + REI 150 đối với nhà từ 50 đến 100m + REI 180 đối với nhà chiều cao lớn hơn 100m đến 150m.
Kết cấu bao bọc sảnh thang máy chữa cháy	Được bao che bằng các vách ngăn cháy loại 1 (≥ EI45).
Tường ngăn cách sảnh thang máy với khoang đệm của thang máy chữa cháy	– Đối với nhà (có chiều cao PCCC từ trên 50m đến 150m) thuộc nhóm nguy hiểm cháy theo công năng F1.2, F4.3 và nhà hỗn hợp: + EI (EIW) 60 đối với nhà từ 50 đến 100m + EI (EIW) 90 đối với nhà chiều cao lớn hơn 100m đến 150m.
Hệ thống cấp không khí chống khói bảo vệ khoang đệm giếng thang máy chữa cháy	Các đường ống và kênh dẫn phải được chế tạo từ vật liệu không cháy (bao gồm cả các lớp bọc phủ cách nhiệt và bảo vệ chịu lửa của ống), có độ kín cấp B và giới hạn chịu lửa không thấp hơn EI 120

Xem thêm: Thang máy tải hàng XO-HTVF | Top 1 tại thị trường Trung Quốc – Tải trọng tới 65 tấn

Chỉ số chống nước, bụi (IP)

Hạng mục	Chỉ số yêu cầu	Lưu ý
Thiết bị điện trong giếng thang của thang máy chữa cháy và trên cabin, được bố trí trong phạm vi 1,0 m đối với bất cứ thành giếng thang nào có chứa cửa tầng	– Phải được bảo vệ tránh bị nước nhỏ giọt hoặc tránh tia nước phun. – Hoặc được trang bị các vỏ bao che có cấp bảo vệ ít nhất là IPX3.	– IPX3: Có thể chống được nước xịt ở góc 60 độ. – Được bố trí trong phạm vi 1,0 m đối với bất cứ thành giếng thang nào có chứa cửa tầng
Thiết bị điện bên trong giếng thang máy chữa cháy – được bố trí trong khoảng không gian từ chiếu nghỉ cao nhất và cách xa hơn 1,0 m đối với bất cứ thành giếng thang nào có chứa cửa tầng	– Phải được bảo vệ tránh bị nước nhỏ giọt từ chiếu nghỉ phía trên bằng các vỏ bao che có cấp độ ít nhất là IPX1	– Bổ sung bởi EN 81-72:2015) – TCVN 6269-72:2010 (tương đương EN 81-72:2003 đã hết hạn) chưa đưa ra yêu cầu này
Bất cứ thiết bị điện nào được bố trí cách sàn hố giếng thang nhỏ hơn 1,0 m	– Phải được bảo vệ tới cấp IP67	LƯU Ý: Mức nước cao nhất cho phép trong hố pit không vượt quá 0,5 m.
Nóc cabin và vách ngoài	– Nóc cabin phải được thiết kế để ngăn nước tích tụ và tạo điều kiện thoát nước có kiểm soát từ nóc. – Thiết bị điện bên trên nóc cabin và các vách ngoài phải được phân loại ít nhất là IPX3	– Bổ sung bởi EN 81-72 (2015) – TCVN 6269-72:2010 (tương đương EN 81-72:2003 đã hết hạn) chưa đưa ra yêu cầu này về thoát nước trên nóc cabin
Các thiết bị điều khiển cabin và tầng dừng Các bảng hiển thị trong cabin và tầng dừng Công tắc của thang máy chữa cháy	– Phải được bảo vệ với cấp bảo vệ ít nhất là IPX3
Các bảng điều khiển tầng dừng	– Phải được bảo vệ với cấp bảo vệ ít nhất là IPX3	– Trừ khi các bảng điều khiển tầng dừng được ngắt điện lúc bắt đầu vận hành công tắc của thang máy chữa cháy.

Ngoài ra, thiết bị trong buồng máy bên ngoài giếng thang và trong hố giếng thang phải được bảo vệ tránh sự cố do nước gây ra.

Phải có các phương tiện thích hợp trong hố giếng thang để bảo đảm rằng nước sẽ không dâng lên trên mức của giảm chấn đã được nén lại hoàn toàn.

Phải có các biện pháp ngăn ngừa mức nước trong hố giếng thang vươn tới thiết bị gây ra sự trục trặc của thang máy chữa cháy.

Xem thêm: Số lượng, tải trọng, tốc độ thang máy chung cư cần lắp | Cách tính

7. Các phương án bố trí thang máy chữa cháy

Một thang máy chữa cháy đơn và khu vực sảnh an toàn

Chú thích

khu vực sảnh an toàn
thang máy cứu hỏa

Thang máy chữa cháy được bố trí chung giếng thang với thang thông thường và khu vực sảnh an toàn.

Chú thích

khu vực sảnh an toàn
thang máy chữa cháy
thang máy thông thường
tường ngăn cháy trung gian

Bố trí cơ bản của cabin hai lối ra/vào, được bố trí chung giếng thang với thang thông thường, các sảnh đều là sảnh an toàn

Chú thích

Khu vực sảnh an toàn
Thang máy chữa cháy
Thang máy thông thường
Tường ngăn cháy trung gian
Khu vực sảnh an toàn
Lối thoát hiểm

Xem thêm: Mật độ thang máy chung cư cao cấp | Tiêu chuẩn cần đạt

8. Câu hỏi thường gặp (FAQs)

Có nên sử dụng thang máy khi xảy ra cháy không?

Không. Khi xảy ra cháy, thang máy thông thường có thể mất điện hoặc bị khói xâm nhập. Người dân không nên tự ý sử dụng thang máy, trừ khi có hướng dẫn từ lực lượng cứu hỏa.

Thang máy PCCC khác gì so với thang máy thông thường?

Thang máy PCCC được trang bị nhiều tính năng đặc biệt như: chịu nhiệt, chống khói, nguồn điện dự phòng, chế độ vận hành cứu hỏa.

Trong khi đó, thang máy thông thường chỉ phục vụ nhu cầu di chuyển hằng ngày.

Nhà ở thấp tầng có cần lắp thang máy PCCC không?

Thông thường không cần thiết. Với nhà ở 2–5 tầng, thang máy gia đình có hệ thống cứu hộ tự động và nguồn điện dự phòng là giải pháp phù hợp và tiết kiệm hơn.

Mọi yêu cầu về thang máy Quý khách hàng vui lòng liên hệ Xiolift Việt Nam qua Hotline 0789 35 3838 để được hỗ trợ tốt nhất!

Trở lại